Số 3-4 tháng giêng- 1965 mới tới truyện: Người đàn bà mang thai trên kinh Đồng Tháp. Nhấn mạnh, ông Khế khẳng định mối quan hệ cá nhân chứ không thừa nhận đó là ăn theo từ vị thế của cả tờ báo, công trình tập thể của hàng trăm, hàng ngàn người qua nhiều năm. Nhưng vào thời hoàng kim của báo chí chính trị/xã hội Việt Nam, chính kiến, thái độ, thông điệp của một tờ báo trước các vấn đề xã hội nóng bỏng chính là thang đo thứ bậc, vị thế của tờ báo đó trong làng báo, trong sự đánh giá của chính quyền cũng như của độc giả. Như Tiếng thì thầm trong bụi tre gai và truyện Những đứa trẻ đầu thai giữa hàng rào. Các bài viết của ông – với một chút hài hước và chế giễu, phản ánh những khía cạnh khác nhau của một nền pháp quyền què quặt – đã khiến ông được biết đến với tư cách blogger chính trị nổi tiếng đầu tiên ở Việt Nam.
Thay vào đó, cơn phẫn nộ lan tràn trên khắp mạng Internet tiếng Việt. Nếu Tuổi trẻ có slogan nội bộ là “Trẻ” “Đỏ” và “Sài Gòn” thì Thanh Niên khai thác tin tức rộng khắp cả nước, cách thức diễn đạt bình dân, lại có nhiều tin tức văn hóa văn nghệ là cái nhiều người thích đọc và tò mò. Nhưng một người làm báo chân chính phân biệt rất rõ đâu có thể phát triển thành mối quan hệ cá nhân, còn đâu là các quan hệ sinh ra và tồn tại chỉ nhờ vị thế và nghề nghiệp đặc biệt của tờ báo. Trong cuốn Trong dòng chủ lưu của văn học Việt Nam: Tư tưởng yêu nước, Trần Văn Giàu cho “truyện Họ Hồng Bàng là truyện đứng đầu tất cả các truyện đứng đầu” (tr. Trong mọi công cuộc cải cách và đổi mới cần xác định một cách khách quan và khoa học rằng, không hề có một nguyên nhân đơn lẻ nào có đủ tầm vóc quyết định huống hồ đây chỉ là một câu nói mang tính tục ngữ, châm ngôn lâu đời chứ không phải là khẩu hiệu nhất thời. Hoa Học Trò (in Vietnamese). Tuổi Trẻ (in Vietnamese). Tuổi Trẻ lo đánh chiếm thị phần Sài Gòn, không có cửa so sánh với Thanh Niên ở đó.
Chinh ở chỗ ấy, ông được coi như một trí thức tiến bộ và cấp tiến như một số bạn bè, đồng nghiệp khác có chung một quan điểm nhìn về thời cuộc xã hội xáo trộn, về chiến tranh bạo tàn và phi lý. Còn các đồng nghiệp làng báo của ông Khế và những người hiểu biết sâu hơn về thói quen quản lý xã hội của chính quyền Việt Nam thì toát mồ hôi giùm cho ông. Ban tuyên giáo, từ các lãnh đạo địa phương về các vấn đề “nhạy cảm”, cho đến những cá nhân/doanh nghiệp đang bị báo phê phán hoặc phanh phui chuyện tiêu cực. Nếu không vi phạm chính trị đến mức bị ngừng phát hành thì trừ vài câu nghiêm khắc phê bình kiểm điểm, cũng không thể làm gì được tờ báo. Vài việc lộ ra công khai như vậy khiến làng báo và cả người ngoài nghề nhận ra: Nguyễn Công Khế có tài, nhưng cũng chính là một tay ngụy quân tử, chí ít là ở vài thời điểm.
Tôi chỉ xin trích dẫn vài ý tưởng của Thảo Trường để lại: “ Công việc nối liền hai miền, xóa đi cái ranh giới trong tâm hồn chúng ta là công việc làm của chúng ta” Thử Lửa, trg. Trong khoảng gần bốn mươi năm trước, ông Nguyễn Công Khế là một tổng biên tập sắc nét trong làng báo Việt Nam. Thực tế, có những sức cản ghê gớm khiến thông tin về vụ án nhiều khi đi vào ngõ cụt, và chính vì thế nó biến thành thách thức khiến các tờ báo lớn quyết tung quân tự điều tra phanh phui. Ngụy quân tử thì cũng có một phần quân tử. Có thể do có duyên nợ dẫn mối chỉ đường cho Du Tử Lê của Thảo Trường với bà Thụy Châu, Saigòn- Nhỏ nên từ sách đến truyện ngắn một phần do Tân Văn đảm đương. 1993 đến Mỹ theo diện Đoàn tụ gia đình mà vợ con ông đã sang Mỹ từ 1975.. Ông có vẻ “yên ổn” một thời gian để cầm bút viết lại.
Leave a Reply